Kategori: Makaleler

Kaynakların sınırlı olduğu, seçimlerin ise kaçınılmaz biçimde sonuçlar doğurduğu bir dünyada yaşıyoruz. Gündelik hayatta aldığımız kararlar kadar, toplum olarak hangi bilgiyi nasıl yaydığımız da bedeller ve getiriler üretir. “Lepra cinsel yolla bulaşır mı?” sorusu ilk bakışta tıbbi bir mesele gibi görünür; ancak biraz durup düşündüğümüzde, bu sorunun ardında ekonomik davranışları, kamu politikalarını ve toplumsal refahı etkileyen geniş bir alan açıldığını fark ederiz. Bu yazı, leprayı yalnızca bir hastalık olarak değil, ekonomi perspektifinden ele alınması gereken bir bilgi problemi olarak incelemeye davet ediyor. Lepra Cinsel Yolla Bulaşır mı? Ekonomik Bir Çerçeve Bilginin Kendisi Bir Ekonomik Değerdir Tıbbi olarak net bir noktayı…

Kıran Düşmek Ne Demek? Tarihsel Bir Perspektiften Bakış Geçmişin derinliklerine baktığımızda, toplumsal olayların ve kelimelerin evrimini takip etmek, bugün yaşadığımız toplumsal ve kültürel dinamikleri anlamanın anahtarlarını bize sunar. “Kıran düşmek” gibi deyimler, bazen sadece halk arasında kullanılan basit ifadeler gibi görünse de, gerçekte bir dönemin izlerini taşır. Toplumların değişimi, kırılma noktaları ve dönüşümlerinin dildeki yansımaları, tarihsel bir perspektifle ele alındığında çok daha derin bir anlam kazanır. Bu yazıda, “kıran düşmek” deyiminin tarihsel kökenlerine ve toplumsal değişimle olan ilişkisine dair kapsamlı bir analiz yapacağız. Kıran Düşmek: Anlam ve Köken Türkçede “kıran düşmek” deyimi, genellikle büyük felaketler, savaşlar veya toplumsal çalkantılar anlamında…

Boyun Fıtığı ve Sinir Sıkışması: Felsefi Bir Bakış Bütün insanlık tarihinin içinde, insanlar sürekli olarak bedenleriyle, zihinleriyle ve varlıklarıyla ilgili sorular sormuştur. Bu soruların bazıları, fiziksel ağrının, sınırlı hareketlerin ve bedensel rahatsızlıkların ötesine geçer; insanın kendi varlık anlamını aradığı bir yere doğru evrilir. Bedensel bir acı, zihinsel bir sorgulamayı başlatabilir: “Acı nedir? Acıyı nasıl anlayabiliriz ve ona nasıl tepki vermeliyiz?” Bu soruya yaklaşırken, etik, epistemoloji ve ontoloji gibi felsefi disiplinler, insana hem derin bir anlayış hem de yaşamı kabul etme biçiminde önemli içgörüler sunar. Boyun fıtığı ve sinir sıkışması gibi bedensel rahatsızlıklar, bu soruları gündeme getirebilir. Bedenin acılarını dindirirken, insan…

İbni Sina Diz İçin Kuyruk Yağı Nasıl Kullanılır? Geçmişten Günümüze Bir Bakış Tarih, bize insanlık tarihinin ne kadar derin, karmaşık ve birbirine bağlı olduğunu gösteren bir aynadır. Her dönemde insanlar, sağlık ve iyileşme için doğanın sunduğu farklı yolları keşfetmeye çalıştılar. Bugün, modern tıbbın tüm ilerlemelerine rağmen, tarihsel bilgi ve geleneksel uygulamalar hala hayatımızın bir parçası. İbni Sina’nın (Avicenna) tıbbî mirası, binlerce yıl sonra bile sağlık anlayışımızı şekillendiren önemli bir etki bırakmıştır. Peki, kuyruk yağı gibi eski bir tedavi yöntemini, özellikle diz sağlığı için nasıl kullanabiliriz? İşte bu yazıda, geçmişin tıbbi uygulamalarına bakarak bugüne nasıl bir bağ kurabileceğimizi ve kuyruk yağının…

Ölçeklendirmek Ne Demek? Edebiyatın Dönüştürücü Gücü ve Kelimelerin Derinliği Bir Edebiyatçının Girişi: Kelimelerin Gücü ve Anlatıların Dönüştürücü Etkisi Edebiyat, kelimelerle inşa edilen bir dünyadır; her kelime, bir kapı aralar, her cümle bir yolculuk başlatır. Yazı, duyguların ve düşüncelerin şekil bulduğu bir alan olarak, okuyucunun zihninde hayat bulur. Ancak bu sürecin yalnızca anlam yaratmakla sınırlı olmadığını bilmek gerekir. Bazen, bir metnin içinde var olan anlamlar öylesine derinleşir ve genişler ki, onları tam olarak kavrayabilmek için ölçeklendirmemiz gerekir. Ölçeklendirmek, sadece bir şeyin büyüklüğünü ölçmek değil, aynı zamanda bir metnin ya da bir karakterin derinliğini, çok katmanlılığını keşfetme sürecidir. Bu yazıda, “ölçeklendirmek” kavramını…

Çocuklarda Balık Yağının Faydaları: Etik, Epistemolojik ve Ontolojik Bir Bakış Giriş: Doğanın Sırlı Denklemleri ve İnsanın Varoluşu Bir çocuğun bir balık yağı kapsülünü yuttuktan sonra, doğada yer alan bu küçük bileşiğin vücutta nasıl bir yolculuğa çıktığını düşünmek, bizi yalnızca biyolojik gerçekliklerle değil, aynı zamanda insanın varoluşunun derinliklerine de götürür. Balık yağının faydalarını araştırmak, aynı zamanda bu faydaların nasıl ve neden oluştuğu, bu bilgilere ne kadar güvenebileceğimiz, ve insan olarak bu bilgiyi nasıl kullanmamız gerektiği sorularını da beraberinde getirir. Epistemolojik anlamda, bilginin sınırları üzerine düşündüğümüzde, bir çocuğa balık yağı vermek, yalnızca bilimsel bulgulara dayalı bir karar değil, aynı zamanda toplumsal, etik…

Yüksek Sesten Tıkanan Kulak Nasıl Açılır? Psikolojik Bir Mercekten Bakış Bir Psikoloğun Merakı: Kulaklarımızdaki Sessiz Çığlıklar İnsan davranışlarını anlamaya çalışan bir psikolog için her türlü duyusal deneyim, yalnızca fiziksel bir tepki değil, aynı zamanda zihinsel ve duygusal bir iz bırakma potansiyeline sahiptir. Bazen bir ses, bir yankı ya da bir titreşim, kulaklarımızda bir tıkanıklık hissine yol açar. Bu durum, sadece bir fiziksel rahatsızlık değil, aynı zamanda ruhsal bir yansıma da olabilir. Özellikle yüksek seslere maruz kalmak, kulaklarımızda tıkanma hissi yarattığında, bunun sadece biyolojik bir durum olmadığını fark etmek önemlidir. Yüksek sesler, sadece kulaklarımızda duyulması gereken bir ton olmanın ötesine geçer;…

Yusufeli Olayı: Psikolojik Bir Mercekten Bakış İnsan davranışlarının ardındaki dinamikler beni her zaman derinden etkilemiştir. Bilişsel süreçler, duygusal tepkiler ve toplumsal etkiler, hayatımızı şekillendiren güçlerdir. Bu yazıda, son yıllarda sıklıkla gündeme gelen Yusufeli Olayı üzerinden insan psikolojisini incelemeye çalışacağım. Yusufeli, Türkiye’nin Artvin iline bağlı bir ilçe ve son zamanlarda, baraj yapımı nedeniyle yerinden edilme ve toplumsal değişim gibi büyük bir dönüşüm süreci yaşıyor. Bu yazıda, olayın psikolojik boyutlarını, bireylerin ve toplumların bu tür dönüşüm süreçlerine nasıl tepki verdiğini bilişsel, duygusal ve sosyal psikoloji perspektifinden ele alacağım. Yusufeli Olayı, bir yandan çevresel değişiklikleri ve fiziksel yer değiştirmeyi temsil ederken, diğer yandan…

Pilava Kuru Üzüm Konur mu? Toplumsal Cinsiyet, Çeşitlilik ve Sosyal Adalet Perspektifinden Bir Bakış Pilava kuru üzüm koymak, çok basit gibi görünen bir soru ama aslında toplumda kök salmış alışkanlıklar, normlar ve kültürel farklılıklar hakkında derin sorular ortaya çıkarabiliyor. İster mutfakta, ister toplumda olsun, bu tür “küçük” tercihler, çoğu zaman daha büyük sosyal yapıları ve güç ilişkilerini yansıtır. Sokakta yürürken gördüğüm, toplu taşımada karşılaştığım, işyerinde duyduğum konuşmalardan yola çıkarak, pilava kuru üzüm koyma meselesine toplumsal cinsiyet, çeşitlilik ve sosyal adalet açısından bir göz atalım. Pilava Kuru Üzüm Konur mu? Mutfaktaki Kültürel Normlar Birçok ailede, yemeklerin nasıl yapılacağına dair belirli gelenekler…

Ulufe Alım Satımı Neden Yasaklandı? Felsefi Bir Yaklaşım İnsan doğası üzerine derin düşünceler, bazen alışıldık bir sorudan çok daha fazlasını keşfettirir. Örneğin, bir insanın sahip olduğu bir şeyi başka birine satmasının etik ve hukuki sınırlarını tartışırken, kendimize şu soruyu sormak gereklidir: “Bir şeyin değeri nedir ve bu değeri belirleyen faktörler neler olabilir?” Eğer tüm değerler değişkense, bunu neye göre ölçebiliriz? Bu soruyu felsefi bir perspektiften ele almak, bize “ulufe alım satımı” gibi tarihsel bir konu üzerinden etik, epistemolojik ve ontolojik sorgulamalara yönlendirebilir. Ulufe, Osmanlı İmparatorluğu’nda devlet görevlilerine, özellikle askerlere ve bürokrasiye verilen maaş anlamına geliyordu. Ancak, ulufenin alım satımı yasaklandığında,…